udostępnij:
Koło w Brzegu
Weź udział w służbie etosu Armii Krajowej, bowiem 15.02. w Brzegu będziemy obchodzili 84 rocznicę przemianowania Związku Walki Zbrojnej na Armię Krajową. W tym dniu w Kościele pw. Św. Mikołaja zostanie odprawiona uroczysta Msza św. , bowiem będzie to już także 29 rocznica powołania do życia działającego w mieście Koła Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.
Powstanie koła zapoczątkowała uchwała wydana przez Zarząd Okręgu ŚZŻAK w Opolu 14.02.1997 roku na wniosek Tadeusza Czajkowskiego, żołnierza AK-WiN, Czortkowianina, ale także przez wiele lat brzeżanina, majora w stanie spoczynku. 3 kwietnia 1997 roku rozpoczęło w Brzegu działalność Koło Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.
Brzeżanie w AK
W działalność koła włączyli się Brzeżanie, którzy byli żołnierzami AK bądź działali w strukturach konspiracyjnych, ale także ich rodziny i znajomi, dla których ideały Armii Krajowej pozostawały wciąż ważne. W skład pierwszego zarządu weszli wtedy, poza Tadeuszem Czajkowskim(prezesem) także wiceprezesem Zygmunt Cmak, Jan Andros skarbnik, Ludwika Dempniak sekretarz oraz Zdzisław Czepułkowski (przewodniczący Komisji Rewizyjnej) .
Sztandar
Sześć miesięcy później 11 listopada 1997 roku na dziedzińcu brzeskiego zamku ks. kardynał Henryk Gulbinowicz poświęcił sztandar brzeskiego koła. Rodzicami chrzestnymi sztandaru zostali por. Anna Korzyńska i por. Zygmunt Cmak. Projektantem sztandaru był prezes brzeskiego koła, a wykonawcą zakład Danuty Śnieżek z Opola. Na górnej części drzewca sztandaru umieszczonych zostało 17 pamiątkowych gwoździ honorujących tych wszystkich, którzy wspierali ufundowanie sztandaru.
Niemiecki obóz pracy
Pierwszą ważną inicjatywą Koła było uroczyste odsłonięcie i poświęcenie obelisku 11 listopada 1998, poświęconego pamięci więźniów niemieckiego obozu pracy Brieg – Pampitz, w tym żołnierzy Armii Krajowej.
Monument pomordowanym na Kresach
Niespełna rok później 29 sierpnia 1999 roku na cmentarzu komunalnym w Brzegu przy ul. Starobrzeskiej został odsłonięty monument, którego projektantem był też inż. Tadeusz Czajkowski. Przy współpracy z oddziałem Towarzystwa Miłośników Lwowa i Kresów Południowo-Wschodnich w Brzegu, ale także Zarządem Opolskiego Okręgu ŚZŻAK. Monument powstał ku czci Polaków pomordowanych na Wschodzie. Inskrypcja na monumencie brzmi: ”W hołdzie Polakom pomordowanym na Kresach Wschodnich przez nacjonalistów ukraińskich OUN i UPA w latach 1939-1946.
Harcmistrzowi Wincentemu Musze
W 2000 roku wspólnie z ZHP w Brzegu został odsłonięty obelisk poświęcony Wincentemu Musze wybitnemu Brzeżaninowi i zasłużonemu działaczowi harcerskiemu, komendantowi Szarych Szeregów w Krakowie działaczowi WiN-u.
Pamiątkowe tablice
Brzeskie Koło Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej przyczyniło się też do przygotowania i odsłonięcia 3 pamiątkowych tablic w brzeskich kościołach. Pierwszą odsłonięto 11 listopada 2000 roku w kościele Św. Mikołaja z napisem: “W hołdzie żołnierzom Armii Krajowej walczącym z okupantem hitlerowskim i sowieckim o niepodległość Polski”.
Na prośbę Związku Sybiraków zarząd brzeskiego koła ŚZŻAK włączył się także w wykonanie tablicy pamiątkowej poświęconej pamięci deportowanych na Sybir i odsłoniętej w lutym 2001 r. również w kościele św. Mikołaja. W tym roku już po raz kolejny brzeskie koło ŚZŻAK upamiętni też wspólnie z działającym w mieście Związkiem Sybiraków 86 rocznicę deportacji Polaków na Sybir.
Pomnik żołnierzom niepodległościowego podziemia
Jedną z ważniejszych inicjatyw brzeskich Akowców było zaangażowanie się prezesa T. Czajkowskiego w projekt budowy pomnika żołnierzom zbrojnego podziemia niepodległościowego związanym z II konspiracją, którego odsłonięcie odbyło się w grudniu 2006 roku.
Z okazji 10- lecia istnienia ŚZZAK koła w Brzegu została przygotowana wystawa edukacyjno-historyczna: Żołnierze Polski Walczącej pod patronatem Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej we Wrocławiu Delegatura w Opolu Instytutu Pamięci Narodowej.
Po śmierci Tadeusza Czajkowskiego prezesem brzeskiego koła został wybrany porucznik w stanie spoczynku, żołnierz 27 DPAK Roman Domański ps.”Sęp”.
Współpraca z harcerzami
Koło współpracowało i współpracuje nadal z brzeskimi szkołami z I LO im B. Chrobrego i II LO im. Z. Herberta oraz Gimnazjum im Józefa Piłsudskiego w Brzegu, Gminny Zespól Szkół w Skarbimierzu-Osiedle. Cały czas utrzymywana jest współpraca ze środowiskiem harcerzy w Brzegu “Czarnej Trzynastki” i “Zielonej Polany”, ale także ze środowiskiem Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej
Wykłady w Klubie “Grota”
Od listopada 2007 roku działa też Klub Historyczny im gen. Stefana Roweckiego Grota, którego przewodniczącym na zebraniu założycielskim został wybrany Wiktor Krzewicki. Klub zajął się popularyzacją historii najnowszej poprzez wykłady historyków, spotkania ze świadkami wydarzeń historycznych, projekcje filmów historycznych i wystawy. Klub powstał w Warszawie w 2002 z inicjatywy Instytutu Pamięci Narodowej i Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.
W całym kraju, także w Brzegu, powstały oddziały Klubu gen. ”Grota”. Przedstawiciele klubu “Grota uczestniczą cały czas w uroczystościach patriotycznych organizowanych przez władze samorządowe. Także wspólnie ze ŚZŻAK co roku organizują uroczystości związane z Armią Krajową, Polskim Państwem Podziemnym, ale także z podziemiem niepodległościowym działającym w latach od 1944-1963.
Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych
Pierwszy prezes koła ŚZŻAK w Brzegu T. Czajkowski ps. ”Sas”, ”Kotwica” wspólnie z innym członkiem Koła Marianem Bobolewskim żołnierzem AK, a potem NSZ-u byli jednymi ze współinicjatorów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych obchodzonego co roku 1 marca w rocznicę zamordowania członków IV Zarządu organizacji Wolność i Niezawisłość.
Brzeskie koło cały czas podejmuje inicjatywy związane z upamiętnieniem żołnierzy Armii Krajowej i podziemia niepodległościowego i stara się prowadzić działalność edukacyjną dotyczącą historii najnowszej w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych.
Duch jaki przyświeca naszemu kołu jest wiecznie żywy, a słowa, które widnieją na sztandarze koła ”Bóg Honor Ojczyzna” zobowiązują członków koła do aktywnej działalności patriotycznej, ale także samopomocowej.
W naszej działalności kierujemy się słowami Józefa Piłsudskiego:
”Być zwyciężonym, a nie ulec to zwycięstwo. Zwyciężyć i spocząć na laurach to klęska”
Kontakt z Kołem: Światowy Związek Żołnierzy Armii Krajowej, Koło w Brzegu,
49-300 Brzeg, ul Piastowska 4
wiceprezes ŚZŻAK Brzeg Ireneusz Seliga
